Y học cổ truyền coi khí huyết là nền tảng của mọi hoạt động trong cơ thể. Huyết ứ kém lưu thông, các tạng không được nuôi dưỡng đầy đủ là nguyên nhân gây ra bệnh tật. Cùng tìm hiểu cách điều trị chứng huyết ứ theo y học cổ truyền.
Chứng huyết ứ là một chứng bệnh phổ biến trong Y học cổ truyền
Chứng huyết ứ là gì?
Chứng huyết ứ là tình trạng huyết không lưu thông, đình trệ và ngưng đọng. Hoặc huyết thoát ra ngoài kinh mạch, tích lại trong cơ thể, ảnh hưởng đến sự vận hành của khí huyết mà phát sinh ra hàng loạt chứng trạng.
Đông y quan niệm “Thông tắc bất thống, thống tắc bất thông” tạm dịch khí huyết trong con người phải được lưu thông thì âm dương trong cơ thể mới cân bằng, chức năng các tạng phủ mới bình thường và cơ thể mới khỏe mạnh.
Khí huyết không thông là nguyên nhân dẫn đến nhiều bệnh lý. Huyết ứ ở đâu, các tổ chức của cơ thể ở đó sẽ không được nuôi dưỡng đầy đủ, tế bào bị tổn thương và chết khiến ta có cảm giác đau đớn, thậm chí lâu ngày tế bào đó biến thành khối ung thư.
Trong y học hiện đại, huyết ứ ứng với các bệnh thuộc hệ thống mạch máu, di chứng sau đột quỵ não, các bệnh lý thuộc hệ tim mạch...
Nguyên nhân gây huyết ứ
Khí huyết không thông sẽ phát sinh chứng ứ huyết, trở ngại sẽ dẫn đến bế tắc, gây đau yếu "bất thông tắc thống". Huyết ứ phát sinh có liên quan mật thiết đến các tạng trong cơ thể như tim, não, gan và hệ tiêu hóa.
Nguyên nhân chủ yếu thường do té ngã hoặc do nội thương xuất huyết, hoặc do lao thương quá độ mà sinh ra bệnh.
Triệu chứng huyết ứ
Biểu hiện lâm sàng chủ yếu của chứng ứ huyết, vì bộ vị ứ nghẽn khác nhau, nên có thể phát sinh các chứng trạng không giống nhau.
Mặc dù biểu hiện bệnh đa dạng, một số dấu hiệu đặc trưng của huyết ứ bao gồm:
Đau nhói, trưng tích có hòn cục, xuất huyết phát ban
Sắc mặt đen sạm, nổi rõ gân xanh vằn vện đứt khúc
Môi lưỡi xanh tía, mạch Tế sắc hoặc Kết đại
Thống kinh, sắc kinh tía đen có hòn cục ở phụ nữ
Huyết ứ khiến mạch máu tắc nghẽn, lưu thông kém
Điều trị chứng huyết ứ theo Y học cổ truyền
Đông y căn cứ vào nguyên nhân gây bệnh, dựa vào đó để đưa ra cách điều trị cho từng thể bệnh.
Y học xưa lấy cân bằng làm gốc, trị bệnh chủ yếu dựa trên nguyên lý “hư phải bổ, tắc phải thông, rối loạn phải điều hòa”.
Huyết ứ là quá trình bệnh lý, là nhân tố gây nên rất nhiều bệnh tật. Vì thế thuốc hoạt huyết hóa ứ phạm vi điều trị rất rộng.
Dưới đây là các bài thuốc cổ truyền chữa bệnh huyết ứ:
Huyết phủ trục ứ thang
Thành phần: Đương quy, Đào nhân, Chỉ xác, Sài hồ, Cát cánh, Xuyên ngưu tất, Sinh đại hoàng, Hồng hoa, Xích thược, Xuyên khung, Cam thảo
Thành phần: Đương quy, Thục địa, Xích thược, Xuyên khung
Tứ vật thang là bài thuốc cổ truyền từ ngàn năm nay và được sử dụng thường xuyên với hiệu quả và công dụng điều trị cao.
Công dụng: Bổ huyết, sinh huyết mà không trệ huyết, hành huyết mà không phá huyết, trong bổ có tán, trong tán có thu, dinh huyết được điều hòa, vận hành khí huyết bị ứ trệ.
Bát trân bổ huyết
Được hợp lại từ hai bài thuốc là bài Tứ quân (tác dụng bổ khí) và Tứ vật (bổ huyết)
Công dụng: Ích khí bổ huyết, hoạt huyết, điều kinh, giảm đau, nhuận tràng và thông tiện.
Bài thuốc hoạt huyết, bổ huyết từ 6 vị dược liệu
Đông y có bài thuốc bổ huyết, hoạt huyết nổi tiếng, kết hợp từ 6 vị thuốc quý như Đương quy, Ích mẫu, Ngưu tất, Thục địa, Xích thược, Xuyên khung…
Đương quy bổ huyết, dưỡng huyết; Ích mẫu có công dụng hoạt huyết, điều huyết, Ngưu tất là vị thuốc khử ứ, thông kinh lạc; Thục địa bổ can thận, tư âm, dưỡng huyết; Xích thược dùng để hành huyết và chỉ thống; kết hợp với Xuyên khung có tác dụng lý khí giải uất.
Các vị thuốc hoạt huyết hóa ứ phần lớn có vị cay đắng, quy kinh can, tâm, nhập huyết phận, thông qua tác dụng hoạt huyết hóa ứ mà có tác dụng giảm đau - điều kinh - phá huyết tiêu trưng - trị thương tiêu thũng - hoạt huyết tiêu mụn nhọt.
Thục địa là vị thuốc có trong bài thuốc hoạt huyết, bổ huyết
Bài thuốc thường được dùng trong các chứng bệnh huyết hư, ứ trệ. Hiện nay, bài thuốc này đã được chuyển giao sản xuất tại nhà máy dược phẩm chuẩn GMP-WHO, tạo nên Thuốc Hoạt Huyết Đông y dạng viên nén tiện dụng.
Thuốc Hoạt Huyết Đông y – Giải pháp cho các bệnh huyết ứ
Kế thừa tinh hoa từ bài thuốc hoạt huyết cổ phương, các chuyên gia chế tạo thành công sản phẩm Thuốc Hoạt Huyết Đông y dạng viên nén, tiện sử dụng và dễ bảo quản.
Thuốc được sử dụng rộng rãi trong việc hỗ trợ phòng, chống các bệnh tuần hoàn, mạch máu bao gồm: thiểu năng tuần hoàn não, thiếu máu tuần hoàn ngoại vi; đau bụng kinh, hỗ trợ phòng ngừa và điều trị xơ vữa động mạch, bệnh mạch vành, nghẽn mạch, tai biến mạch máu não.
Thuốc Hoạt Huyết Đông y dạng viên nén (ví dụ Hoạt Huyết Nhất Nhất) hiện có bán ở hầu hết các nhà thuốc trên toàn quốc, bạn có thể tham khảo sử dụng.
Dược sĩ Thu Hà Theo Giáo dục & Cuộc sống/ Giáo dục & Thời đại Link báo gốc: https://cuocsong.giaoducthoidai.vn/bai-thuoc-dieu-tri-chung-huyet-u-trong-y-hoc-co-truyen-n26044.html
Tác dụng tại chỗ, làm dịu niêm mạc họng, hỗ trợ làm giảm các tình trạng ho, ngứa họng, đau rát họng, khản tiếng do ảnh hưởng của viêm họng, viêm amidan, viêm thanh quản.
